Soortgericht onderzoek

Libellenonderzoek

Wij tonen strikt beschermde libellensoorten aan of sluiten ze uit. Deze soorten zijn gebonden aan specifieke watertypen en stellen hoge eisen aan hun leefgebied.

Direct aanvragen

Welke libellen onderzoeken wij?

De strikt beschermde soorten die het vaakst een aandachtspunt vormen bij ruimtelijke ingrepen.

Gevlekte witsnuitlibel

In laagveenmoerassen en vennen met goed ontwikkelde water- en oevervegetatie. Een belangrijk aandachtspunt bij ingrepen in laagveengebieden.

Groene glazenmaker

Strikt gebonden aan wateren met krabbenscheer, waarin de eitjes worden afgezet. Kwetsbaar voor veranderingen in waterkwaliteit en slootbeheer.

Gaffellibel

Bewoner van natuurlijke beken en riviertjes met een zandige bodem en voldoende stroming. Zeer gevoelig voor verstoring van het stromingspatroon.

Rivierrombout

Gebonden aan grote rivieren met zandige oevers; de larven leven in het zand op de bodem. Vooral langs Rijn, Waal, IJssel en Maas.

Hoe brengen wij libellen in kaart?

Wij combineren verschillende technieken voor een betrouwbaar beeld van de aan- of afwezigheid van beschermde soorten.

Volwassen libellen

In de vliegtijd (mei tot en met september) voeren wij meerdere veldbezoeken uit bij gunstig weer. Wij karteren territoria, eiafzettend gedrag en aantallen systematisch op veldkaarten.

Larvenhuidjes en larven

Wij zoeken de oeverzones en watervegetatie af op exuviae (lege omhulsels na het uitsluipen) en bemonsteren waar nodig de waterbodem met een schep- of steeknet.

Beoordeling watermilieu

Wij beoordelen waterkwaliteit, stroming, beschaduwing, vegetatie, bodemsubstraat en de verbinding met nabijgelegen populaties, en doen zo ook uitspraken over de potentie van een watergang.

Veelgestelde vragen

Wanneer is libellenonderzoek nodig?

Wanneer een quickscan de aanwezigheid van een strikt beschermde libellensoort niet kan uitsluiten. Deze soorten zijn gebonden aan specifieke watertypen, dus de aanleiding ligt vrijwel altijd bij werk aan of nabij water: dempen, verbreden, baggeren, herprofileren van oevers of het veranderen van een stromingspatroon.

In welke periode kan het onderzoek plaatsvinden?

Volwassen libellen worden vastgesteld in de vliegtijd, van mei tot en met september, met meerdere veldbezoeken bij gunstig weer. Weer is hier geen detail: bij bewolking en wind vliegen de dieren niet, en een bezoek op zo'n dag telt niet mee.

Waarom wordt er ook naar larvenhuidjes gezocht?

Omdat een vliegend exemplaar nog niet betekent dat de soort zich ter plaatse voortplant. Libellen vliegen ver. Een larvenhuidje op de oever bewijst wel dat het dier daar is uitgeslopen, en dat is de vaststelling waar het in een beoordeling om draait. Voortplantingswater weegt zwaarder dan een losse waarneming.

Onze watergang wordt alleen gebaggerd. Speelt dit dan ook?

Mogelijk wel. De groene glazenmaker is strikt gebonden aan wateren met krabbenscheer, waarin de eitjes worden afgezet. Baggeren en schonen raken die vegetatie rechtstreeks, ook wanneer de watergang zelf blijft liggen. Bij regulier onderhoud kan een gedragscode van toepassing zijn; bij nieuwe aanleg of herprofilering geldt die niet.